https://openlibrary.ge/handle/123456789/10096 Mon, 02 Mar 2026 14:26:28 GMT 2026-03-02T14:26:28Z https://openlibrary.ge/handle/123456789/10114 Title: აგრომეტეოროლოგიისა და ფერმერულ მეურნეობათა ძირითადი ასპექტები; On the agrometeorological provision of farmers; К агрометеорологическому обслуживанию фермерских хозяйств Authors: მელაძე, გ; Meladze, G.; Меладзе, Г.Г. Abstract: განხილულია აგრომეტეოროლოგიური ფაქტორების მნიშვნელობა და მეთოდები ფერმერული მეურნეობებისათვის. ხაზგასმულია, რომ ფერმერები სასოფლო-სამეურნეო კულტურებისა დამეცხოველეობის განვითარებისათვის უნდა ითვალისწინებდნენ ამინდისა და კლიმატის მნიშვნელობასშედგენილია ტემპერატურის და ატმოსფერული ნალექების ჯამების უზრუნველყოფის მრუდებიწარმოდგენილია მცენარისათვის დამაზიანებელი - კრიტიკული ტემპერატურების განმეორადობა. მოცემულია სასოფლო-სამეურნეო კულტურების ძირითადი ფაზების დადგომისა და მოსვლისაგრომეტეოროლოგიური პროგნოზების შედგენისათვის სათანადო განტოლებები.; Basic aspects of agricultural meteorology and farming are considered, and the role of agrometeorological factors is substantiated. It is indicated that farmers should consider the importance of weather and climate in their activity. Curves of provision of temperature and atmospheric precipitation totals are drawn up and recurrence of critical temperatures for a given plant is presented. Appropriate equations for the agrometeorological forecasts of the main phases of agricultural crops and for making harvest are presented.; Рассмотрены основные агрометеорологические аспекты деятельности различных видов фермерских хозяйств. Обоснована роль агрометеорологических факторов. Подчеркнуто, что для развития с/х культур и животноводства фермеры должны учитывать погодные и климатические особенности. Составлены кривые обеспеченности сумм температур выше 10 0 и атмосферных осадков. Представлены повторяемости критических температур, повреждающих с/х культуры. Даны соответствующие уравнения для составления агрометеорологических прогнозов наступления основных фаз и урожая с.-х. культур. Tue, 01 Jan 2002 00:00:00 GMT https://openlibrary.ge/handle/123456789/10114 2002-01-01T00:00:00Z https://openlibrary.ge/handle/123456789/10113 Title: ციტრუსოვან კულტურების გარემო პირობების მიმართ მოწყვლადობის რაოდენობრივი შეფასება კლიმატის ცვლილებასთან დაკავშირებით; Method of quantitative presentation of the vulnerability of citrus crops to the environmental conditions and economic assessment of harvest losses in connection with climate change; Метод количественного представления уязвимости цитрусовых культур к условиям внешней среды и экономическая оценка потерь урожая в связи с изменением климата Authors: არველაძე, ღ.; არველაძე, რ.; Arveladze, G.; Arveladze., R.; Арвеладзе, Г.А.; Арвеладзе, Р.Г. Abstract: აგებულია მრავალწლიანი კულტურების პროდიქტიულობის რაოდენობრივი სქემა. შემუშავებული მოდელი საშუალებას გვაძლევს გამოვითვალოთ ცივი და თბილი პერიოდების კლიმატურ პირობებზე დამოკიდებული მოსავალი. შესაძლებელია შევაფასოთ კლიმატის ცვლილების დადებითი და უარყოფითი ეფექტები. საქართველოს სუბტროპიკების ცალკეული პუნქტების ზამთრია ჰაერის მინიმალური ტემპერატურების განაწილების კანონის საფუძველზე შეიძლება უშუალოდ მოსავლის დანაკარგების მიხედვით დავაზუსტოთ ციტრუსოვანი კულტურების დარაიონების რუკა.; The paper presents a quantitative scheme of the productivity of orange for perennial crops. Built up probabilistic model permits to calculate expected harvest depending on climatic conditions of cold and warm periods of the year, as well as to assess positive and negative effects of climate change. On the basis of the law of distribution of winter minimal air temperatures in separate points of subtropical regions of Georgia, it is possible to specify maps of division into districts of citrus crops directly accordiry to harvest loss and therefore to decrease negative effect of their vulnerability to winter and summer climatic conditions. In addition, optimization of the process of production of agricultural crops (optimal distribution of crops) will give us possibility for better use of biological peculiarities of plants – to adapt to environmental changes.; В статье, на примере культуры апельсина, построена количественная схема продуктивности многолетних культур. Разработанная вероятностная модель позволяет рассчитать ожидаемый урожай в зависимости от климатических условий холодного и теплого периодов года. С ее помощью можно оценить положительный и отрицательный эффект изменения климата. На основе закона распределения зимних минимальных температур воздуха в отдельных пунктах субтропиков Грузии, можно уточнить карты районирования цитрусовых непосредственно по потерям урожая и этим самым смягчить (уменьшить) отрицательный эффект их уязвимости к зимним и летним климатическим условиям. Кроме этого оптимизация процесса производства с.х. культур (оптимальное распределение культур) даст нам возможность лучше использовать биологическую особенность растений – адаптацию к изменениям условий среды. Tue, 01 Jan 2002 00:00:00 GMT https://openlibrary.ge/handle/123456789/10113 2002-01-01T00:00:00Z https://openlibrary.ge/handle/123456789/10112 Title: მოსავლიანობის კლიმატის მიმართ მოწყვლადობის ეფექტის შეფასება და მისი შერბილების (შესუსტების) სტრატეგია ჩაის კულტურის მაგალითზე; Economic assessment of vulnerability of the yield of agricultural crops and strategy of its mitigation on the case of tea crop; Экономическая оценка эффекта уязвимости урожайности с.-х. культур и страткгия его смягчения (ослабления) на примере культуры чая Authors: არველაძე, ღ.; მელაძე, მ.; Arveladze, G.; Meladze, M.; Арвеладзе, Г..; Меладзе, М. Abstract: ჩაის მოსავლის ფორმირების მათემატიკური მოდელის გამოყენებით შეიძლება შეფასდეს კლიმატური ფაქტორების მოსალოდნელი ცვლილების ეფექტი. შეცვლილი ტემპერატურების მიხედვით გამოითვლება დეკადური ნალექების ოპტიმალური რაოდენობა და, ამ საფუძველზე, განისაზღვრება მოსავალი, რომელიც მიიღება დამატებითი ნალექების გამოყენების შედეგად.; The paper considers a semi-empirical mathematical model of tea yield formation and the effect of expected change of climatic factors has been assessed with it. Considering changed temperatures optimal amounts of decade precipitation in this case are being calculated and on this basis, the yield, obtained as a result of using additional precipitation, has been specified. Both separate effects of climate change and optimization of agricultural technologies (regulation of precipitation) and the economic profit, obtained as a result of their joint impact have been estimated quantitatively; В статье разработана полуэмпирическая математическая модель формирования урожая чая. Сиспользованием этой модели оценивается эффект ожидаемого изменения климатических факторов. С учетомизмененных температур расчитиваются оптимальные в этом случае количества декадных осадков и, на этой основеопределяется урожай, полученный в результате использования дополнительных осадков. Количественнооцениваются не только отдельные эффекты изменения климата и оптимизации агротехники (урегулирования осадков), но и экономическая прибыль, полученная в результате их совместного влияния. Tue, 01 Jan 2002 00:00:00 GMT https://openlibrary.ge/handle/123456789/10112 2002-01-01T00:00:00Z https://openlibrary.ge/handle/123456789/10111 Title: ჰაერის ექსტრემალური ტემპერატურების გავლენა მცენარეთა ზრდა-განვითერებაზე; The Impacte of Air Temperature Extremes on the Growth of Plants; Влияние Экстремальных Температур Воздуха На Рост И Развитье Растении Authors: მელაძე, გ.; ჟორჟიკაშვილი, ც.; Meladze., G.; Zhorzhikashvili, T.; ГМеладзе, Г.; Жоржикашвили, Ц.Д. Abstract: საქართველოს სხვადასხვა რეგიონებისათვის გამოთვლილ იქნა ტმახ და ტმინ და აიგო თმინ=ფ(თმახ). კორელაციური დამოკიდებულების გრაფიკები, საიდანაც გამოიკვეთა კანონზომიერება, რომლის თანახმად ვერტიკალურ ჭრილში მთის ლანდშაფტები და რელიეფის ფორმა გავლენას ახდენს ტმახ და ტმინ ცვალებადობაზე. აქედან გამომდინარე ტექნიკური და ბოსტნეული კულტურების თესვის ვადები ვერტიკალური ზონალობის მიხედვით იცვლება.; The maximum and minimum temperatures are calculated and Tmin = f(tmax) correlation curves are built up for various regions of Georgia. Their estimations allow regulating terms sowing and select the areas under crops according to vertical zonality both for technocal and other annual agricultural crops.; Для отдельных регионов Грузии рассчитан tmax и tmin и составлен график корреляционнй зависимости Tmin =f(Tmax), откуда выявилась закономерность, согласно которой в вертикальном разрезе горные ландшафты и форми рельефа оказывают влияние на изменчивость tmax и tmin . Следовательно сроки посадки технических и овошных культур меняются согласно вертикальной зональности. Tue, 01 Jan 2002 00:00:00 GMT https://openlibrary.ge/handle/123456789/10111 2002-01-01T00:00:00Z